چطور روغن اضافی غذا را کم کنیم؟

چرب شدن بیش از حد غذا یکی از اتفاق‌های رایج در آشپزی است؛ مخصوصاً وقتی خورشت، کتلت، کوکو، بادمجان، مرغ یا سیب زمینی سرخ‌کرده درست می‌کنیم. روغن اضافی نه‌تنها ظاهر غذا را خراب می‌کند، بلکه باعث می‌شود غذا سنگین‌تر و کمتر دلچسب به نظر برسد. خوشبختانه برای کم کردن روغن اضافی غذا روش‌های ساده‌ای وجود دارد؛ از جمع کردن روغن با قاشق و استفاده از ملاقه سرد گرفته تا قرار دادن غذاهای سرخ‌شده روی دستمال حوله‌ای. در ادامه با چند ترفند کاربردی آشنا می‌شویم که کمک می‌کنند غذای چرب را بهتر و سبک‌تر سرو کنید.

در این مقاله از ترفندهای آشپزی و خانه داری با 70 کالا همراه باشید.

چرا روغن اضافی غذا مشکل ساز است؟

روغن در آشپزی نقش مهمی دارد و در بسیاری از غذاها به بهتر شدن طعم، بافت و ظاهر کمک می‌کند؛ اما وقتی مقدار آن از حد لازم بیشتر شود، هم کیفیت غذا پایین می‌آید و هم تجربه خوردن آن برای بسیاری از افراد خوشایند نخواهد بود. به همین دلیل، یکی از مهم‌ترین نکات در آشپزی روزمره، کنترل میزان روغن و جلوگیری از چرب شدن بیش از حد غذا است.

یکی از اولین مشکلات روغن اضافی، تغییر طعم واقعی غذا است. وقتی غذا بیش از اندازه چرب می‌شود، مزه اصلی مواد اولیه مثل گوشت، سبزیجات، حبوبات یا ادویه‌ها کمتر احساس می‌شود و روغن به طعم غالب تبدیل می‌شود. در این حالت حتی یک غذای خوش‌عطر و خوش‌طعم هم ممکن است سنگین، تند و زننده به نظر برسد.

مشکل بعدی، نامناسب شدن بافت و ظاهر غذا است. در خورشت‌ها و سوپ‌ها، روغن زیاد معمولاً به شکل یک لایه روی سطح غذا دیده می‌شود و ظاهر آن را کمتر اشتها‌برانگیز می‌کند. در غذاهای سرخ‌کردنی هم اگر روغن به‌درستی کنترل نشود، غذا به‌جای اینکه برشته و خوش‌فرم شود، بیش از حد نرم، خمیر یا چرب خواهد شد. این موضوع به‌ویژه در غذاهایی مثل کتلت، کوکو، بادمجان، مرغ و سیب‌زمینی سرخ‌کرده بیشتر دیده می‌شود.

از طرف دیگر، غذای خیلی چرب معمولاً احساس سنگینی بیشتری بعد از خوردن ایجاد می‌کند. بسیاری از افراد بعد از خوردن غذاهای پرروغن احساس سیری ناخوشایند، سنگینی یا بی‌میلی پیدا می‌کنند. به همین دلیل است که کم کردن روغن اضافی غذا فقط به سالم‌تر شدن آن کمک نمی‌کند، بلکه باعث می‌شود غذا خوش‌خوراک‌تر و دلپذیرتر هم باشد.

به همین دلیل، کم کردن روغن اضافی غذا فقط یک ترفند ساده در آشپزی نیست؛ بلکه راهی برای بهتر شدن طعم، ظاهر، بافت و سبک‌تر شدن غذا است. اگر بدانید در هر نوع غذا از چه روشی برای گرفتن روغن اضافه استفاده کنید، می‌توانید بدون از بین رفتن مزه اصلی، غذایی خوش‌طعم‌تر و متعادل‌تر آماده کنید.

روش‌های فوری برای گرفتن روغن اضافی غذا

گاهی وقت‌ها فقط چند دقیقه حواس‌پرتی کافی است تا غذا بیشتر از چیزی که باید روغن بیندازد. این اتفاق هم در خورشت و سوپ پیش می‌آید، هم در غذاهای سرخ‌کردنی مثل کتلت، کوکو، بادمجان یا سیب‌زمینی. خبر خوب این است که برای کم کردن روغن اضافی غذا، لازم نیست کار سختی انجام بدهید. چند ترفند ساده و فوری هست که خیلی وقت‌ها می‌تواند غذای چرب را نجات بدهد و ظاهر و طعم آن را بهتر کند.

جمع کردن روغن با قاشق

یکی از ساده‌ترین روش‌ها برای گرفتن روغن اضافی غذا، جمع کردن آن با قاشق است. این روش بیشتر برای خورشت، سوپ، آش و غذاهایی جواب می‌دهد که روغن روی سطح آن‌ها جمع می‌شود. کافی است چند دقیقه صبر کنید تا غذا کمی آرام بگیرد و روغن روی آن مشخص‌تر شود. بعد با یک قاشق، آرام‌آرام لایه روغن را از روی غذا بردارید.

این روش شاید خیلی ساده به نظر برسد، اما وقتی با حوصله انجام شود، واقعاً مؤثر است. مخصوصاً وقتی نمی‌خواهید طعم غذا تغییر کند و فقط هدفتان این است که چربی اضافه را کمتر کنید.

گرفتن روغن غذا با ملاقه سرد و یخ

اگر می‌خواهید کمی حرفه‌ای‌تر عمل کنید، ملاقه سرد و یخ یکی از بهترین ترفندهاست. برای این کار، چند تکه یخ را داخل یک ملاقه فلزی بگذارید و کف ملاقه را خیلی آرام روی سطح غذا حرکت بدهید. سرمای ملاقه باعث می‌شود چربی روی سطح غذا سریع‌تر به آن بچسبد و راحت‌تر جدا شود.

این روش برای خورشت، سوپ و آبگوشت خیلی کاربردی است. فقط یادتان باشد یخ را مستقیم داخل غذا نیندازید، چون ممکن است بافت و طعم غذا را کمی به هم بزند. هدف این است که ملاقه سرد شود، نه اینکه غذا آبکی شود.

استفاده از دستمال حوله‌ای

برای غذاهای سرخ‌کردنی، دستمال حوله‌ای یکی از راحت‌ترین و دم‌دستی‌ترین راه‌هاست. بعد از سرخ کردن غذا، آن را مستقیم داخل ظرف سرو نگذارید. بهتر است چند لایه دستمال حوله‌ای داخل بشقاب یا سینی قرار بدهید و غذا را روی آن بگذارید تا روغن اضافه جذب شود.

این روش برای کتلت، کوکو، سیب‌زمینی سرخ‌کرده، مرغ، ماهی و بادمجان خیلی خوب جواب می‌دهد. شاید ساده باشد، اما همین کار کوچک باعث می‌شود غذا کمتر چرب به نظر برسد و موقع خوردن هم حس بهتری داشته باشد.

اگر دنبال یک گزینه کاربردی‌تر برای همین کار هستید، پک پد جاذب روغن غذا هم می‌تواند انتخاب خوبی باشد. این پدها مخصوص جذب روغن اضافی غذاهای سرخ‌کردنی طراحی شده‌اند و برای غذاهایی مثل مرغ سوخاری، سیب‌زمینی، کتلت، ماهی و بادمجان بسیار کاربردی هستند. استفاده از این محصول هم ساده است و هم کمک می‌کند غذای سرخ‌شده سبک‌تر و خوش‌خوراک‌تر شود. این محصول در 70 کالا موجود است.

قرار دادن غذای سرخ‌شده روی توری

اگر دوست دارید غذای سرخ‌کرده‌تان هم روغن کمتری داشته باشد و هم خمیر نشود، توری فلزی یا سبد آبکش خیلی کمک می‌کند. وقتی غذا را بعد از سرخ شدن روی توری قرار می‌دهید، روغن اضافی از آن خارج می‌شود و زیر غذا جمع نمی‌شود. در نتیجه، غذا برشته‌تر می‌ماند و بافت بهتری هم پیدا می‌کند.

این روش برای غذاهایی مثل مرغ سوخاری، کتلت، کوکو، بادمجان و سیب‌زمینی سرخ‌کرده انتخاب خوبی است. در واقع اگر بخواهیم بین دستمال حوله‌ای و توری یکی را انتخاب کنیم، توری برای حفظ بافت ترد غذا معمولاً گزینه بهتری است.

سرد کردن غذا و جدا کردن چربی

بعضی غذاها را می‌شود با کمی صبر خیلی راحت از چربی اضافه نجات داد. اگر عجله ندارید، اجازه بدهید غذا کمی خنک شود. بعد آن را داخل یخچال بگذارید تا چربی روی سطح غذا سفت شود. وقتی روغن خودش را بگیرد، جدا کردن آن خیلی راحت‌تر می‌شود و می‌توانید با قاشق یا کفگیر آن را بردارید.

این روش برای خورشت، آبگوشت، سوپ گوشت یا غذاهایی که از قبل آماده می‌کنید خیلی کاربردی است. مخصوصاً وقتی می‌خواهید غذا را برای وعده بعد نگه دارید، این ترفند می‌تواند ظاهر و سبک غذا را خیلی بهتر کند.

استفاده از سیب زمینی یا نان خشک

یکی دیگر از ترفندهای قدیمی برای کم کردن روغن غذا، استفاده از سیب زمینی یا نان خشک است. مثلاً می‌توانید چند تکه سیب زمینی خام داخل غذا بیندازید تا کمی از چربی اضافه را به خودش بگیرد. بعضی‌ها هم از تکه‌ای نان خشک برای جذب روغن روی سطح غذا استفاده می‌کنند.

البته این روش همیشه بهترین انتخاب نیست، چون ممکن است کمی روی طعم یا بافت غذا اثر بگذارد. برای همین بهتر است از آن فقط در مواقعی استفاده کنید که روش‌های دیگر در دسترس نیست یا مقدار روغن واقعاً زیاد شده است.

در مجموع، برای گرفتن روغن اضافی غذا لازم نیست دنبال راه‌حل‌های عجیب باشید. بیشتر وقت‌ها همین روش‌های ساده و خانگی کاملاً جواب می‌دهند. فقط کافی است با توجه به نوع غذا، بهترین روش را انتخاب کنید تا هم ظاهر غذا بهتر شود، هم خوردنش سبک‌تر و دلپذیرتر باشد.

چطور روغن غذاهای مختلف را کم کنیم؟

کم کردن روغن اضافی غذا فقط به یک روش محدود نمی‌شود. بسته به اینکه غذای شما خورشتی باشد، سرخ‌کردنی باشد یا مثلاً برنج و آش، راه کم کردن چربی آن هم فرق می‌کند. بعضی غذاها روغن را روی سطح خود نگه می‌دارند و بعضی دیگر روغن را به بافتشان می‌کشند. به همین خاطر بهتر است برای هر مدل غذا، از روش مناسب خودش استفاده کنید تا هم ظاهر غذا بهتر شود، هم طعم آن متعادل‌تر بماند و هم غذای سالم‌تری داشته باشید.

گرفتن روغن اضافی خورشت

خورشت‌ها معمولاً بعد از جا افتادن، مقداری روغن روی سطح خود جمع می‌کنند. اگر این روغن زیاد باشد، هم ظاهر خورشت را سنگین می‌کند و هم موقع خوردن حس چربی زیادی به غذا می‌دهد. برای کم کردن روغن اضافی خورشت، ساده‌ترین راه این است که چند دقیقه صبر کنید تا روغن روی سطح جمع شود، بعد با قاشق به‌آرامی آن را بردارید.

یک روش مؤثر دیگر، استفاده از ملاقه یا قاشق فلزی سرد است. اگر قاشق را کمی خنک کنید و روی سطح خورشت بکشید، روغن راحت‌تر به آن می‌چسبد و جدا می‌شود. در خورشت‌هایی که زمان کافی دارید، می‌توانید ظرف را بعد از کمی خنک شدن داخل یخچال بگذارید تا روغن روی سطح ببندد و بعد راحت‌تر آن را جدا کنید. این روش برای غذاهایی مثل قورمه‌سبزی، قیمه، خوراک گوشت و حتی بعضی سوپ‌های غلیظ خیلی کاربردی است.

کم کردن روغن غذاهای سرخ کردنی

غذاهای سرخ‌کردنی بیشتر از هر غذای دیگری روغن جذب می‌کنند، مخصوصاً اگر دمای روغن مناسب نباشد یا غذا بعد از سرخ شدن مستقیم داخل ظرف قرار بگیرد. برای کم کردن روغن این نوع غذاها، بهتر است بعد از سرخ کردن، آن‌ها را روی توری فلزی یا دستمال حوله‌ای بگذارید تا روغن اضافه خارج شود. این کار برای سیب‌زمینی سرخ‌کرده، کتلت، کوکو، مرغ سوخاری، ماهی و سمبوسه خیلی مؤثر است.

نکته مهم این است که غذا را روی هم انباشته نکنید، چون بخار بین لایه‌ها باعث می‌شود روغن دوباره به خورد غذا برود و بافت ترد آن هم از بین برود. همچنین اگر از ظرف گود برای جمع کردن غذاهای سرخ‌شده استفاده کنید، روغن اضافی در کف ظرف می‌ماند و دوباره به غذا برمی‌گردد. استفاده از توری یا سینی دارای خروجی هوا کمک می‌کند غذا هم کمتر چرب شود و هم تردتر بماند.

گرفتن روغن بادمجان سرخ شده

بادمجان یکی از غذاهایی است که خیلی سریع روغن را به خودش جذب می‌کند. به همین دلیل خیلی‌ها فکر می‌کنند بادمجان سرخ‌شده همیشه باید چرب باشد، در حالی که با چند ترفند ساده می‌شود روغن آن را تا حد زیادی کم کرد. اگر بادمجان را قبل از سرخ کردن کمی نمک بزنید و مدتی کنار بگذارید، هم آب اضافه‌اش خارج می‌شود و هم موقع سرخ شدن روغن کمتری جذب می‌کند. بعد از آن هم بهتر است بادمجان را با دستمال خشک کنید و سپس داخل روغن داغ قرار دهید.

بعد از سرخ شدن، حتماً بادمجان‌ها را روی دستمال یا توری فلزی بگذارید تا روغن اضافه‌شان خارج شود. اگر مقدار روغن خیلی زیاد است، می‌توانید چند دقیقه بعد یک بار دیگر با دستمال تمیز، سطح آن را آرام بگیرید. بعضی افراد بادمجان را به‌جای سرخ کردن کامل، با روغن کم در تابه نچسب یا داخل فر و هواپز آماده می‌کنند که این روش هم برای کاهش چربی بسیار مناسب است.

کم کردن روغن برنج و پلو

شاید برنج و پلو مثل غذاهای سرخ‌کردنی چرب به نظر نرسند، اما در بعضی مدل‌های پخت، مخصوصاً زمانی که روغن زیادی برای ته‌دیگ یا مخلوط کردن با برنج استفاده می‌شود، میزان چربی غذا بالا می‌رود. برای کمتر کردن روغن برنج، بهتر است مقدار روغن را از همان ابتدا کنترل کنید و به‌جای ریختن روغن زیاد، از مقدار کم و حساب‌شده استفاده کنید.

اگر بعد از دم کشیدن متوجه شدید برنج بیش از حد چرب شده، می‌توانید در زمان سرو، از قسمت‌هایی که روغن کمتری دارند استفاده کنید و ته‌دیگ را جداگانه بردارید. در بعضی موارد هم گذاشتن برنج در ظرفی که کمی شیب داشته باشد، کمک می‌کند روغن اضافی در پایین ظرف جمع شود. استفاده از قابلمه و تابه نچسب هم باعث می‌شود برای پخت برنج و ته‌دیگ، به روغن کمتری نیاز داشته باشید.

کاهش روغن سوپ و آش

سوپ و آش هم ممکن است بعد از پخت، مخصوصاً اگر با گوشت، کشک، پیازداغ یا نعناع‌داغ آماده شده باشند، روی سطحشان لایه‌ای از روغن داشته باشند. برای کم کردن این روغن، بهترین کار این است که اجازه بدهید غذا چند دقیقه ثابت بماند تا چربی روی سطح جمع شود، بعد آن را با قاشق بردارید. این روش ساده و سریع است و ظاهر غذا را هم خیلی بهتر می‌کند.

اگر زمان بیشتری داشته باشید، می‌توانید سوپ یا آش را بعد از خنک شدن برای مدتی در یخچال قرار دهید. در این حالت چربی روی سطح سفت می‌شود و جدا کردن آن خیلی راحت‌تر خواهد بود. این ترفند به‌خصوص برای آش رشته، سوپ جو، سوپ مرغ و غذاهایی که با آب گوشت تهیه می‌شوند، بسیار کاربردی است. اگر هم می‌خواهید از همان ابتدا غذای سبک‌تری داشته باشید، بهتر است مقدار پیازداغ، کشک یا روغن تفت را در زمان پخت کمتر کنید.

چطور از ابتدا غذای کم روغن بپزیم؟

بهترین راه برای داشتن یک غذای سالم و سبک، این نیست که بعد از پختن سعی در گرفتن روغن از آن داشته باشیم؛ بلکه راه درست این است که از همان مرحله‌ی آماده‌سازی، جلوی جذب روغن زیاد را بگیریم. با تغییر دادن چند عادت کوچک در آشپزی، می‌توانید بدون از دست دادن طعم خوشمزه غذا، میزان چربی آن را به شدت کاهش دهید.

استفاده از تابه نچسب

یکی از بزرگترین دلایل نیاز به روغن زیاد، چسبیدن مواد غذایی به کف ظرف است. اگر از تابه‌های معمولی یا چسبنده استفاده کنید، ناچار هستید برای اینکه غذا خراب نشود یا به ته ظرف نچسبد، مقدار زیادی روغن بریزید.

استفاده از تابه های باکیفیت نچسب (مانند تابه گریفین یا سرامیکی) این مشکل را به کلی حل می‌کند. در این نوع ظروف، شما می‌توانید حتی با مقدار بسیار کمی روغن یا حتی بدون روغن، مواد را سرخ کنید یا تفت دهید، بدون اینکه نگران چسبیدن آن‌ها باشید. این کار نه تنها باعث سلامت بیشتر غذا می‌شود، بلکه تمیز کردن ظرف را هم بسیار آسان‌تر می‌کند.

کنترل مقدار روغن با قاشق یا اسپری

بسیاری از ما عادت داریم روغن را با پیمانه یا مستقیم از بطری روی تابه بریزیم؛ این کار باعث می‌شود خیلی زود از مقدار مورد نیاز فراتر برویم. برای کنترل دقیق‌تر، بهتر است از دو روش زیر استفاده کنید:

استفاده از قاشق یا پیمانه کوچک: به جای ریختن مستقیم، روغن را با یک قاشق یا پیمانه‌ی کوچک اندازه‌گیری کنید. این کار باعث می‌شود دقیقاً بدانید چقدر چربی به غذا اضافه شده است.
استفاده از اسپری روغن: این یکی از هوشمندانه‌ترین ترفندهای آشپزی مدرن است. با استفاده از یک اسپری روغن، می‌توانید سطح تابه را به صورت یک لایه‌ی بسیار نازک و یکنواخت با روغن پوشش دهید. این روش باعث می‌شود روغن کمتری مصرف شود و در عین حال، سطح غذا کاملاً به روغن آغشته شود.

استفاده از فر، بخارپز یا سرخ کن بدون روغن

اگر می‌خواهید از شر روغن‌های سنگین خلاص شوید، تکنیک پخت خود را تغییر دهید. دنیای آشپزی امروزی ابزارهای فوق‌العاده‌ای برای پخت سالم دارد:

بخارپز: بخارپز کردن بهترین روش برای حفظ ارزش غذایی سبزیجات، ماهی و حتی برخی گوشت‌هاست. در این روش اصلاً نیازی به روغن نیست و غذا با بافت بسیار لطیف و سالم پخته می‌شود.
فر: بسیاری از غذاهایی که معمولاً سرخ می‌کنیم (مثل مرغ یا سیب زمینی)، اگر با کمی روغن و در دمای مناسب داخل فر قرار بگیرند، بافتی ترد و خوشمزه پیدا می‌کنند بدون اینکه غرق در چربی باشند.
سرخ‌کن بدون روغن: اگر عاشق طعم غذاهای سرخ‌کردنی هستید اما از چربی زیاد می‌ترسید، هواپز بهترین دوست شماست. این دستگاه با گردش هوای داغ، همان بافت ترد و کرانچی را ایجاد می‌کند، در حالی که میزان روغن مصرفی را تا ۹۰ درصد نسبت به روش سنتی کاهش می‌دهد.

محصولاتی که حتما در هنگام استفاده از سرخ کن بدون روغن مورد استفاده شما قرار میگیرند و میتوانید از خراب شدن دستگاه جلوگیری کنید:

همه این محصولات کاربردی را میتوانید از 70 کالا با قیمت مناسب و کیفیت عالی تهیه کنید.

خشک کردن مواد قبل از سرخ کردن

یک نکته علمی و بسیار کاربردی که شاید خیلی‌ها از آن غافل باشند، میزان رطوبت مواد غذایی است. وقتی مواد غذایی (مثل سیب زمینی، گوشت یا سبزیجات) خیس یا مرطوب باشند، موقع قرار گرفتن در روغن، آب آن‌ها شروع به جوشیدن می‌کند و این اتفاق باعث می‌شود بافت غذا شل شود و روغن بسیار بیشتری به درون آن نفوذ کند.

بنابراین، قبل از اینکه هر ماده غذایی را در روغن بریزید، حتماً با یک دستمال آشپزخانه یا کاغذ حوله‌ای، سطح آن را کاملاً خشک کنید. خشک بودن سطح ماده غذایی باعث می‌شود لایه‌ی بیرونی آن سریع‌تر سفت و ترد شود و مانع از نفوذ روغن به عمق بافت غذا گردد.

سوالات متداول

1. چطور روغن اضافی خورشت را بگیریم؟

اجازه دهید خورشت چند دقیقه روی حرارت ملایم بماند تا روغن روی سطح جمع شود. سپس با قاشق یا ملاقه سرد، روغن اضافه را بردارید. اگر عجله ندارید، می‌توانید خورشت را خنک کنید تا چربی روی آن سفت شود و راحت‌تر جدا شود.

2. آیا یخ روغن غذا را جذب می‌کند؟

یخ به‌طور مستقیم روغن را جذب نمی‌کند، اما سرمای آن باعث می‌شود چربی روی سطح غذا سفت‌تر شود و به کف ملاقه یا قاشق سرد بچسبد. بهتر است یخ را داخل ملاقه فلزی قرار دهید و آن را روی سطح غذا حرکت دهید، نه اینکه یخ را مستقیم داخل غذا بیندازید.

3. برای گرفتن روغن غذاهای سرخ کردنی چه کنیم؟

بعد از سرخ کردن، غذا را روی دستمال حوله‌ای یا توری فلزی قرار دهید تا روغن اضافه خارج شود. همچنین استفاده از تابه نچسب و داغ بودن مناسب روغن باعث می‌شود غذا روغن کمتری جذب کند.

4. چطور بادمجان را با روغن کمتر سرخ کنیم؟

قبل از سرخ کردن، بادمجان‌ها را نمک بزنید و بعد از چند دقیقه خشک کنید. استفاده از تابه نچسب، روغن کم و حرارت مناسب باعث می‌شود بادمجان روغن کمتری جذب کند. پخت در فر یا هواپز هم گزینه سالم‌تری است.

5. بهترین وسیله برای پخت غذای کم روغن چیست؟

تابه نچسب، اسپری روغن، بخارپز، فر و سرخ‌کن بدون روغن از وسایلی هستند که کمک می‌کنند غذا را با روغن کمتر آماده کنید.

جمع بندی

کم کردن روغن اضافی غذا کار سختی نیست، فقط باید روش مناسب را با توجه به نوع غذا انتخاب کنید. برای خورشت، سوپ و آش می‌توانید از قاشق، ملاقه سرد یا خنک کردن غذا استفاده کنید. برای غذاهای سرخ‌کردنی هم دستمال حوله‌ای، توری فلزی، تابه نچسب و سرخ‌کن بدون روغن گزینه‌های کاربردی‌تری هستند. اگر از همان ابتدا مقدار روغن را کنترل کنید و از ابزار مناسب کمک بگیرید، غذای شما هم خوش‌طعم‌تر می‌شود و هم سبک‌تر.